Âm nhạc không chỉ dừng lại ở những giai điệu giải trí đơn thuần, nó là một đại sứ không lời nhưng đầy quyền năng trong việc khắc họa chân dung quốc gia trước bạn bè quốc tế. Với tôi, một người chiến sĩ đứng trên bục giảng của Trường Đại học Văn hóa Nghệ thuật Quân đội, việc định vị thương hiệu quốc gia qua các sự kiện âm nhạc lớn là một nhiệm vụ chính trị, văn hóa mang tính chiến lược dài hạn. Chúng ta không thể chỉ tự hào với những giá trị nội tâm mà thiếu đi một "ngôn ngữ" trình diễn đủ sức nặng để đối thoại với thế giới, nhất là khi kỷ nguyên vươn mình của dân tộc đang đòi hỏi những cú hích mạnh mẽ từ sức mạnh mềm. Bạn hãy nhìn vào cách các liên hoan âm nhạc lớn tại châu Âu hay khu vực Đông Bắc Á đã biến những thành phố vô danh thành tâm điểm du lịch, đó chính là minh chứng cho sức mạnh kinh tế của nghệ thuật khi được đặt đúng tầm vóc.
Thực trạng hiện nay cho thấy Việt Nam đã bắt đầu có những festival âm nhạc mang hơi thở quốc tế, thu hút được các ngôi sao hạng A và hàng vạn khán giả trẻ, thế nhưng chúng ta vẫn đang ở giai đoạn mượn sức người để làm đẹp cho mình thay vì tự tạo ra một thương hiệu "Made in Vietnam" đủ sức xuất khẩu. Đứng từ góc độ giảng dạy và quản lý nghệ thuật quân đội, tôi nhận thấy một khoảng cách khá lớn giữa tư duy tổ chức sự kiện chuyên nghiệp và việc lồng ghép bản sắc dân tộc một cách tinh tế. Khó khăn lớn nhất không phải là kinh phí, mà là một nhạc trưởng có khả năng điều phối các nguồn lực từ công nghệ âm thanh, ánh sáng đến nội dung nghệ thuật mang đậm dấu ấn Việt Nam nhưng vẫn tiệm cận với thị hiếu toàn cầu. Chúng ta thường rơi vào thái cực, hoặc là quá dân tộc học đến mức xơ cứng, hoặc là quá sùng ngoại đến mức đánh mất đi bản sắc riêng biệt của mình.
Thuận lợi của chúng ta hiện nay là sự mở cửa toàn diện về tư duy lãnh đạo, đặc biệt là các nghị quyết về phát triển công nghiệp văn hóa đã tạo ra một hành lang thông thoáng cho sự hợp tác quốc tế. Với bề dày truyền thống của âm nhạc cách mạng kết hợp cùng sự nhạy bén của dòng chảy âm nhạc đương đại, Việt Nam hoàn toàn có khả năng tạo ra những sự kiện nghệ thuật mang tính biểu tượng, nơi mà tiếng đàn bầu hay giọng hát xẩm có thể đứng chung sân khấu với những dàn nhạc giao hưởng hay ban nhạc Rock hàng đầu thế giới. Để giải quyết vấn đề này một cách trực diện, giải pháp đầu tiên chính là việc xây dựng một hệ sinh thái tổ chức sự kiện mang tính chuyên nghiệp hóa cao, nơi mà các nghệ sĩ từ các đơn vị nghệ thuật quân đội và dân sự cùng phối hợp tạo nên những tác phẩm đặc sắc, thể hiện tinh thần đoàn kết và sức mạnh văn hóa Việt Nam.
Giải pháp tiếp theo là việc tận dụng sức mạnh của ngoại giao văn hóa thông qua các sự kiện âm nhạc định kỳ, biến chúng thành những "trạm dừng chân" bắt buộc trên bản đồ du lịch âm nhạc thế giới. Chúng ta cần những chính sách đặc thù để hỗ trợ các nhà sản xuất nội địa, giảm thiểu các thủ tục hành chính rườm rà trong việc cấp phép và mời gọi các nghệ sĩ quốc tế tham gia, tạo nên một sự giao thoa văn hóa sòng phẳng và văn minh. Nhìn từ kinh nghiệm của các quốc gia láng giềng, sự đầu tư vào hạ tầng tổ chức sự kiện và việc quảng bá hình ảnh quốc gia qua âm nhạc luôn mang lại nguồn thu khổng lồ và sự nể trọng từ cộng đồng quốc tế. Việt Nam không thể đứng ngoài cuộc chơi này nếu muốn khẳng định vị thế của một quốc gia năng động, giàu bản sắc và tràn đầy khát vọng hòa bình.
Bản trường ca của dân tộc đang cần những thanh âm mới, hào hùng và hội nhập hơn bao giờ hết. Tôi tin rằng với kỷ luật của người lính và sự thăng hoa của người nghệ sĩ, chúng ta sẽ kiến tạo được những thương hiệu âm nhạc quốc gia xứng tầm quốc tế. Hãy để mỗi sự kiện âm nhạc là một lời khẳng định về bản lĩnh và trí tuệ Việt Nam, để giai điệu của chúng ta bay xa, chạm đến trái tim của hàng triệu người trên thế giới. Khi chúng ta biết cách dùng âm nhạc để kể câu chuyện về đất nước mình một cách khoa học và đầy cảm xúc, đó cũng là lúc thương hiệu quốc gia được khẳng định một cách bền vững nhất trong lòng nhân loại.
Hằng Nga
Link nội dung: https://vanhoathuonghieu.vn/dinh-vi-thuong-hieu-quoc-gia-qua-cac-su-kien-am-nhac-quoc-te-a35643.html